Pokazywanie postów oznaczonych etykietą XIX wiek. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą XIX wiek. Pokaż wszystkie posty

środa, 29 lipca 2015

Człowiek Dwie Twarze, czyli Książka Numer Pięćdziesiąt Pięć

Autor: Robert Louis Stevenson
Tytuł: Doktor Jekyll i pan Hyde
Rok wydania: 1886
Liczba stron: 57
To nie Dracula.
W książce nie ma ani jednego nietoperza.

Dzisiaj kolejny wpis o klasyku, który chociaż sam w sobie jest niewielkich rozmiarów, to odcisnął duży ślad w historii literatury. To kolejna książka, którą mniej lub bardziej kojarzą wszyscy. WSZYSCY. Bohaterowie dzisiejszej Książki Dnia w naszym kraju znani nawet największym ignorantom dzięki cudownej, wybitnej i jakże rytmicznej piosence zespołu Ich Troje (i nie, nie kręćcie głową, dobrze wiem, że nucicie sobie teraz "i nie wiem jak bez ciebie mógłbym żyć ołijeee). 

Tym razem dużo ładnych ilustracji wpadło mi w oczy.
link
Jednak nawet jeśli odłożymy klasyki polskiej muzyki rozrywkowej na bok, musimy przyznać, że podobnie jak w przypadku Frankensteina (o którym już pisałam) lub Draculi (o którym dopiero będę pisać) dzisiejsza książka przemigrowała z krainy ściśle literackiej do szerokiego świata popkultury. Jest to jedna z tych książek, której tak naprawdę wcale nie trzeba czytać, bo wszyscy wiemy o co chodzi. Wiemy, że jest Doktor Jekyll, który nagle odcina się od znajomych, zmienia swój testament i zapisuje wszystko typowi z pod ciemnej gwiazdy. Wiemy, że prawnik i przyjaciel doktora Jekylla robi wszystko, aby się dowiedzieć, co go skłoniło do tej decyzji. Wiemy, że po drodze umiera jakiś niewinny człowiek. I co najważniejsze wiemy jakie jest clou całej opowieści 
Nie wiem, czemu ci wszyscy naukowcy zawsze
muszą być szaleni. Jakby nie mogli swojego
intelektu użyć w jakiejś słusznej sprawie.
Na przykład wynaleźć nietuczące frytki.
link

Czasami możemy znać fabułę od A do Z, od końca do początku, a wybrane fragmenty cytować z pamięci jak dialogi ze Shreka, a nadal będziemy odczuwać przyjemność z czytania. Tym razem jednak tak nie jest. W przypadku noweli Stevensona, świadomość, że wiemy jak to wszystko się kończy jest jak cierń w oku, drzazga między palcami, czy nawet wrzód na... żołądku. Opowiadanie ma za zadanie wzbudzić naszą ciekawość, powinniśmy się zastanawiać kim jest ten okropny, skarlały, brutalny morderca Pan Hyde i na czym zasadza się jego relacja z dobrym, uczonym i rozważnym doktorem Jekyllem. W momencie, kiedy wiemy, że jest to (SPOILER) jedna i ta sama osoba, cała zabawa z lektury pryska. To nie jest Fight Club, żeby rajcować się stylem pisania, zawiłą fabułą i mnóstwem innym smaczków. Tu nie ma nic co nam osłodzi gorzki posmak zepsutego zakończenia. Opowiadanie jest skonstruowane na zasadzie budowania napięcia na fundamentach tajemniczności. W momencie, kiedy owa tajemniczość zupełnie nie istnieje, fundamenty są dziurawe, a nasze napięcie, a co za tym idzie również zainteresowanie spada szybciej niż poparcie Kukiza w sondażach OBOPu.
Mi cała ta książka została zaspoilowana zanim jeszcze
zaczęłam czytać.
Wielkie dzięki Looney Tunes.
Jasne sam koncept opowieści, wizja dualizmu tak polaryzującego, że aż rozrywającego człowieka na dwie istoty jest strzałem w dziesiątkę. Jest genialna w swojej prostocie i uderza w sedno ludzkiej natury. Ogólnie nowelę tę można analizować z kilkunastu super intelektualnych punktów widzenia. Można pisać, że ukazuje ona zwierzęcą i ludzką część człowieka. Można gadać, że jest to personifikacja id i ego. Można pisać traktaty, elaboraty i inne aty o tym jak skomplikowana jest duszą człowieka albo też udowadniać paragraf po paragrafie, objaw po objawie, że doktor Jekyll cierpiał na zaburzenie dysocjacyjne tożsamości (aka rozdwojenie jaźni). Ale ja nie jestem od tego, nie lubię rozkładać powieści na czynniki pierwsze i robić na nich wiwisekcji tylko po to, aby później móc wrzucić z siebie jakiś pseudointelektualny bełkot. Ja czytam, żeby czerpać przyjemność z lektury. A tym razem żadna przyjemność nie została mi dostarczona. Nawet sama idea totalnej zmiany osobowości spowodowanej jakimś związkiem chemicznym mnie nie ruszyła, gdyż no cóż, jestem kobietą i wiem co to PMS.
A w tym roku ITV będzie emitować serial oparty o tę nowelę.
Serial, który obejrzę z powodów czysto intelektualnych.
Wcale nie dlatego, że mężczyzna ze zdjęcia powyżej gra główną rolę...

"Doktor Jekyll i Pan Hyde" jest książeczką krótką i treściwą. Utrzymaną w charakterystycznym stylu brytyjskich klasyków XIX wieku. Wszystko było dokładne, wyważone, spokojne i suche jak trzytygodniowa bułka. Owszem bywało klimatycznie, troszkę wiktoriańsko, troszkę gotycko, ale nic nie wyróżniało się na tyle, abym mogła wam tę powieść polecić. Jeśli macie godzinę do zabicia- na przykład czekacie w kolejce do dentysty, a pod ręką do przeczytania macie tylko tę książkę i Chwilę dla Ciebie to, jasne możecie sami sprawdzić czy mam rację. Możecie też przeczytać Chwilę dla ciebie i przynajmniej pokręcić się na karuzeli śmiechu wybitnie zabawnych historyjek.
No ale bez tej książki nie byłoby pewnie też tego Pana.
A ja bardzo lubię tego Pana...

Dzisiaj nie ma cytatów, więc żegnam
Ani J ani H,
M.

piątek, 24 lipca 2015

Rolnik szuka żony, czyli Książka Numer Pięćdziesiąt Cztery

Autor: Thomas Hardy
Tytuł: Z dala od zgiełku
Rok wydania:1874
Liczba stron: 476
Filmowa okładka lepsza od żadnej.
Plus tym razem nie ma Keiry, ciekawa odmiana. 

Aktualnie w kinach można obejrzeć film "Z dala od zgiełku" z właścicielką najbardziej uroczego uśmiechu na świecie Carey Mulligan w roli głównej. Jako, że mam w planach wybranie się na najbliższy seans, postanowiłam wpierw przeczytać książkę na podstawie której ów film zrealizowano. Coś w mojej głowie (intuicja albo omamy słuchowe) podpowiadało mi, że ta książka przypadnie mi do gustu. W końcu na trailerze widziałam a)owce b)kobietę odrzucającą zaręczyny oraz c)przystojnych mężczyzn, czyli trzy z moich ulubionych rzeczy (nie było pączków i jednorożców, ale cóż, nie można mieć wszystkiego). 
W książce jest dużo rozmów, koni i ludzi
chodzących o lasce.
(Nie dlatego, że są jak House,
tylko taka była moda)

Jeśli chodzi o książkę, to sama fabuła nie jest trudna do wytłumaczenia. Mamy główną bohaterkę Betsabę Everdeen, która dziedziczy po zmarłym wuju farmę i zwalniając ekonoma postanawia wszystkim zarządzać sama. Niestety, ten prawie feministyczny wybryk jest tylko preludium do wydarzeń właściwych. Wydarzeń, które przypominają trochę Randkę w Ciemno, a trochę mój absolutnie ulubiony program "Rolnik szuka żony". Podobieństwa są uderzające. O naszą główną bohaterkę stara się trzech zakochanych w niej kandydatów. Oto ich sylwetki:
Kandydat Numer Jeden: Gabriel Oak pasterz/farmer, biedny, średnio przystojny, ale bystry i ze złotym sercem. Zakochany w głównej bohaterce niemalże od pierwszego wejrzenia. Zainteresowania: owce i granie na flecie.
Kandydat Numer Dwa: Pan Boldwood, stary kawaler, który dotychczas nie zwracał na żadne kobiety uwagi. Dość bogaty. Zakochany w naszej bohaterce niemalże od pierwszego wejrzenia. Zainteresowania: jego farma i stalkowanie naszej głównej bohaterki.
Kandydat Numer Trzy: Frank Troy, przystojny i charyzmatyczny żołnierz. Podrywacz jakich mało. Zainteresowania: alkohol i hazard.
Jest też dużo owiec. Bardzo dużo owiec.
link

Tak wyglądają trzy bramki w które może strzelać nasza bohaterka, jednak co można powiedzieć o niej? Jaka jest ta cudowna kobieta, która bez żadnego problemu podbiła serca, nie jednego, nie dwóch, ale trzech wybitnych kandydatów? Po pierwsze i najważniejsze, jest piękna. Bohaterki tego typu książek zawsze są piękne. Betsaba jest tak piękna, że trzeba o tym pisać w każdym rozdziale. Jest też niesamowicie pewna siebie i nieco próżna. Ma silny charakter, jest odważna i niezależna. W pewnym momencie nawet ruga jednego ze swoich adoratorów, za to że wyznaje jej miłość po pierwszym spotkaniu. (Four for you Betsaba Everden! You go Betsaba Everden!). Później jednak, gdzieś mniej więcej w połowie książki nasza dumna, uprzedzona, rozważna i romantyczna się zakochuje i staje się po prostu wkurzająca. Ale hej! udało jej się zachować zdrowy rozsądek przez połowę książki, to chyba rekord jeśli chodzi o bohaterki tego typu powieści.
Są też klify, wielkie rozmyślania i egzystencjalizm.

Oczywiście możecie się domyślić z samego opisu postaci jak wszystko się potoczy- kto naszej bohaterce złamie serce, komu odbije na jej punkcie, z kim będzie na końcu. I moim zdaniem nie ma w tym nic złego. Cała przyjemność z czytania tej książki polega na kibicowaniu temu jednemu jedynemu właściwemu bohaterowi w jego próbach zdobycia wybranki swojego serca. Trochę jak oglądanie telenoweli. W sumie jak tak teraz myślę, to ta książka ma z telenowelą wiele wspólnego, włącznie z uczuciami-granatami (wybuchają po trzech sekundach), powłóczystymi spojrzeniami, niechcianymi ciążami, chorobami psychicznymi, morderstwami i uwaga  klejnot w mydlanej koronie włącznie z pozorowaniem własnej śmierci. Tak, ta książka to worek atrakcji rodem z Trudnych Spraw i Esmeraldy. 
Carey i jej uśmiechu tam nie ma,
ale cóż od czego jest wyobraźnia?

Muszę się jednak przyznać do wstydliwego sekretu. Ta powieść mi się podobała. Podobała mi się w ten sam sposób w jaki podoba mi się "Little Things" One Direction i "Szkoła Uczuć" z Mandy Moore. Chodzi mi o takie typowe guilty pleasure. Uwierzcie mi to, że tak strasznie wkręciłam się w przygody Betsaby sprawia, że chcę usypać wielki stos i spalić się na nim ze wstydu. Nie wiem o co chodzi. Nie wiem dlaczego jestem pod takim urokiem tej powieści. Czym mnie omamiła? Może chodzi o to, że przez większą część powieści Betsaba jest niesamowicie niezależna, odrzuca pomoc mężczyzn i stara radzić sobie sama. Może chodzi o to, że pomimo tego, że głupia miłość rozprzestrzenia się w tej książce jak dżuma, to jednak przynajmniej połowa bohaterów zachowuje się w granicach rozsądku... może... nie wiem, nie mam pojęcia. Czuję się jak wtedy, kiedy w pierwszej klasie gimnazjum usiłowałam wytłumaczyć moim przyjaciółkom, dlaczego podoba mi się chłopak, który nie posiadał prawie żadnych zalet. 
Nie ma też Michaela Sheena i jego cudownej lekko siwiejącej brody...

Nie chcę was okłamywać- to nie jest wybitna książka. To prawdopodobnie nie jest nawet dobra książka. Jest równie przewidywalna jak komedia romantyczna z Katherine Heigl i tak samo jak ona ambitna. Nie porusza trudnych tematów, nie bawi, nie uczy, chyba nawet nie wzrusza. Ot taka, zwykła obyczajowo-romantyczna, historyczna popłuczyna. Ale jednak tak bardzo mi się spodobała, że nie byłam w stanie jej odłożyć, chociaż byłam po dublecie w pracy, dziesięciu kilometrach biegu i godzinnym pilatesie. Szczypałam się w policzki, żeby nie zasnąć, zanim dowiem się czy żyli długo i szczęśliwie. 
Ani Toma Sturridge'a i jego wąsa
(Ale to chyba akurat dobrze)

Jeśli chodzi o styl pisania pana Hardy'ego to mam pewne wątpliwości. Owszem, jest ładny, piękny nawet, ale w ten niesamowicie wymuszony sposób, który trąci fałszem. Czytając tę książkę wyobrażałam sobie autora, który siedział przy kominku i pisał: "Betsaba szła drogą", po czym kręcił nosem i wąsem (nie wiem, czy miał wąsa, ale widzę go z wąsem) i mówił: "za mało poetyckie" i zmieniał to zdanie na: Betsaba kroczyła spokojnie, ścieżką jasną jak pierwsze promienie słońca, stawiając stopa za stopą niczym młoda łania". To nie jest zdanie z książki, ale wiecie o co mi chodzi. I czasami te zdania wychodziły naprawdę ładnie, a czasami przekształcały się w pretensjonalne buble. Jednak byłam tak wkręcona w fabułę (tak w tę nieprzewidywalną, pełną zwrotów akcji fabułę, którą streściłam wcześniej), że przymykałam na te trefne zdania oko. 
Nie ma też tego Pana, którego nazwiska nie pamiętam.
Chociaż w sumie jeśli macie moje wydanie, to jest na okładce...

Podsumowując- jeśli macie ochotę na dobry wieczór z ciepłą herbatą, lekką i przyjemną lekturą o tym, kto z kim i dlaczego w dziewiętnastowiecznej Anglii (serio dlaczego te wszystkie melodramaty zawsze rozgrywają się w dziewiętnastowiecznej Anglii?) to polecam Dzisiejszą Książkę Dnia. Może też wam się spodoba i będziecie w stanie mi wytłumaczyć, co jest w niej takiego wyjątkowego, że nie jestem w stanie napisać wpisu wypełnionego hejtem, jadem i złośliwościami. Wspomnę tylko, że jeden z bohaterów był tak okropnym szowinistą, że umieściłam go na liście Największych Literackich Przychlastów Wszechczasów zaraz obok Wertera. ("Ale on pod moją nieobecność wkradł się w twoje serce i obrabował mnie. (...) Przy pomocy bezczelnego łgarstwa ukradł mi twoje serce!" oraz "Sama pani twierdzi, że powinna mi wynagrodzić krzywdę, więc niech ją pani wynagrodzi wychodząc za mnie" wśród moich ulubionych cytatów tego Pana.)
Nie ma też Matthew Lewisa...
(Okej, w ekranizacji też go nie ma,
ale jest w mojej głowie, więc jest też i tu)

Czas na zgoła inne cytaty:
  • Może Pan pocałować mnie w nóżkę, bo usta zachowuję dla bardziej odpowiedniego konkurenta.
  • Często się zdarza, że przeciętny mężczyzna żeni się dlatego, że nie mógłby posiadać kobiety bez małżeństwa, przeciętne zaś kobiety godzą się oddać mężczyźnie tylko dlatego, że jest to warunkiem małżeństwa,
  • Betsaba miała zbyt dużo rozsądku, by poddać się całkowicie swojej kobiecości, miała jednak zbyt dużo kobiecości, by móc kierować się rozsądkiem w sposób dla siebie korzystny, 
  • Trudno jest kobiecie wyrazić swe uczucia w słowach, które zapewne wymyślili mężczyźni dla określenia swych męskich uczuć. 


Z dala od zgiełku pozdrawia was,
M. 


niedziela, 19 kwietnia 2015

Zabawa w Boga, czyli Książka Numer Czterdzieści Sześć

Autor: Mary Shelley
Tytuł: Frankenstein
Rok wydania: 1818
Liczba stron: 225


Chyba moja ulubiona okładka w historii ulubionych okładek.
Kolejny klasyk na liście i jednocześnie kolejna powieść, do której powróciłam po kilku latach przerwy, tym razem sięgając po oryginalną wersję językową. I o dziwo, pomimo upływu czasu, mój odbiór książki zbytnio się nie zmienił. "Frankenstein", bo o nim mowa, nadal zachwyca mnie treścią, jednocześnie nieco drażniąc formą. Ale o tym za chwilę...
Dzisiaj na szczęście w ilustracjach
mogę aż przebierać.
Do wyboru do koloru.
link

Nie ma się co oszukiwać, "Frankenstein" to powieść, którą trzeba znać. Choćby po to, aby nie popełniać tego rażącego błędu, którym jest nazywanie samego potwora Frankensteinem. Ludzie potwór to potwór, nie ma imienia, nazwiska! Jak bardzo chcecie, to możecie mówić na niego Adam (tak nazywała go sama autorka). Natomiast Frankenstein to nazwisko jego TWÓRCY, naukowca, który z tego co wiem skóry miał raczej mało zieloną. Więc mówiąc, że ktoś wygląda jak Frankenstein dajecie do zrozumienia, że jest elegancki, blady z podkrążonymi oczami, a nie że wystają mu śruby z mózgoczaszki.

Ten to nawet wcale brzydki nie jest.
Jednak nie jest to jedyny powód, aby zabrać się za tę lekturę. Najważniejsze jest to, że ta książka jest taką creepy jaskółką zwiastującą wiosnę sci-fi. Wszystkie inne powieści związane z eksperymentami, z tworzeniem sztucznego człowieka, czy też ze wskrzeszaniem są wtórne wobec tej dziewiętnastowiecznej perełki. Perełki, która powstała tak trochę od czapy- Mary Shelley, lat wtedy dziewiętnaście, czilując nad jeziorkiem ze swoim mężem, Lordem Byronem i Polidorim,  uznała, że powieść o nieludzko ludzkim potworze to w sumie całkiem spoko pomysł. Nie mam pojęcia, co oni tam palili, że niewinna dziewczyna nagle zapragnęła napisać tak krwawą powieść, ale chyba na dobre im to wyszło, bo rach ciach, dwa lata później mamy literackie arcydzieło.
A ten to nawet jest tak stylowy, że aż hot
(autor: Gris Grimly)
"Frankenstein" to powieść dość trudna, napisana skostniałym językiem, który dla mnie był momentami nie do przejścia. Przez pierwsze 50 stron, książka nie traktuje praktycznie o niczym. Musiałam zjeść galon lodów, żeby jakoś osłodzić sobie trawienie tych kilku epistolarnych rozdziałów o niczym. Ale w momencie, gdy dochodzimy do opowieści samego Victora Frankensteina, który streszcza jak bardzo źle skończyła się jego zabawa w Boga, powieść wchodzi w nadprzestrzeń i rusza z kopyta.

Ten jest równie straszny co Szczerbatek
z "Jak wytresować smoka"
link
To, co ja osobiście sobie najbardziej cenię, to fakt, że ta książka jest tak bardzo szara. I nie mam na myśli ani barwy okładki, ani tego, że jest nie daj Panie, nudna. Po prostu nie ma w niej czarnego charakteru, nie ma też żadnego o sumieniu bielszym niż śnieg (to znaczy są oczywiście idealne, niewinne kobieto-anioły, ale to raczej bordiura samej powieści, a nie jej środek). Główna para bohaterów- twórca i jego potwór, są tak bardzo wielowarstwowi, że można obierać do woli, a nie dojdzie się do środka. Z jednej strony mamy Victora, którego ciekawość zaprowadziła niemalże dosłownie do piekła. Który stworzył, coś co uznał za diabła wcielonego i który za swój eksperyment zapłacił cenę bardziej słoną niż sól sama. Z drugiej mamy jego bogu ducha winny twór, który jest tak brzydki, że samo to mogłoby tłumaczyć jego niestabilność psychiczną. Ale przecież biedny Adaś (nie mam serca nazywać go w kółko i w kółko potworem) jest nie tylko niespecjalnie urodziwy, ale i w opór samotny. Nie ma dosłownie nikogo. Nie ma ojca, nie ma matki, nie ma przyjaciół, nie ma ukochanej, nie ma nawet wspomnień o żadnym z wyżej wymienionych. Niczym Różewicz w "Ocalałym" szuka mistrza i nauczyciela, który nazwie rzeczy i pojęcia, oddzieli światło od ciemności (albo np. akszyli nauczy go mówić, czytać, rozumieć co się dzieje przed jego oczami). Jednak wszyscy go odrzucają, nie dają mu dojść do słowa, atakują go. Naprawdę nic więc dziwnego, że nieszczęśnikowi wreszcie odbija i zaczyna bawić się w Kubę Rozpruwacza.
Ale ta to akurat miażdży system
(autor: Berni Wrightson)
Nigdy nie przestanie mnie zaskakiwać jak łatwo przyszło mi przeskakiwanie między sympatią wobec jednego i drugiego bohatera. Myślałam, że wreszcie dorosłam i stałam się w miarę stabilna w uczuciach. Guzik prawda, momentami serce kroiło mi się słuchając o wyobcowaniu potwora, innym razem współczułam Frankensteinowi i rozumiałam jego obrzydzenie. Ale zaraz później jego twór ze łzami w oczach prosił go, o towarzyszkę życia. I znowu chciałam biedną kreaturę przytulić i osłodzić mu życie frazesem, że każda potwora znajdzie swego amatora. Jednakże pięć stron dalej dowiaduję się, że ten nad którego losem łamałam sobie głowę i serduszko, bez mrugnięcia okiem zabił dziecko. I znowu mam ochotę rozłożyć go na części, z których powstał. Ta sinusoida moich przekonań pokazuje, że nic w tej książce nie jest jednoznaczne, a tematy w niej poruszane, są opisywane bardzo delikatnie i z dużym polem do interpretacji. Niby jest to książka grozy, ale jednak chyba najstraszniejsze jest to jak zmusza do myślenia. Przecież Adaś nie był zły "od urodzenia", a więc, czy społeczeństwo go takim zrobiło? Czy może jednak Victor, niczym Mały Książę, powinien być odpowiedzialny za to co oswoił? Czytam tę książkę drugi raz i nadal nie znam odpowiedzi na te pytania.
Nie zmienia to faktu, że większość tych potworów
przeraża mnie w mniejszym stopniu niż
Michał Witkowski.
link

Jak widać książka mi się podobała. Jednak muszę przyznać, że podobałaby mi się jeszcze bardziej, gdyby jej język nie cuchnął takim patosem. Szczególnie wypowiedzi Victora były tak patetyczne i wzniosłe, że aż robiło mi się niedobrze. Miałam ochotę wysłać go na spotkanie z Werterem, tylko po to, aby zobaczył jak to jest (albo żeby obaj doprowadzili się nawzajem do szału). Autentycznie te długie, rozemocjonowane wypowiedzi, przyprawiały mnie, zwolenniczkę soli attyckiej o ból głowy. Ale pewnie są ludzie, którym się to podoba, nie oceniam, po prostu trochę niszczyło mi to przyjemność z lektury tej, moim zdaniem wybitnej powieści.
A tymi okładkami to się jaram tak bardzo, że dałabym się pokroić
(nawet Victorowi)
żeby faktycznie można je było kupić.
link

Jak już wspomniałam na początku wpisu, są książki, których nie wypada nie znać. I jedną z takich książek jest właśnie Frankenstein, także jeśli dotychczas nie mieliście okazji... zmieńcie to. Nie pożałujecie (Chyba).
ok, tu przyznam, że ten JEST creepy.
link

Na koniec jak zawsze cytaty:
  • Bo nic się tak nie przyczynia do uspokojenia umysłu jak zdecydowany cel- najlepszy punkt zaczepienia dla duszy i niczym nie zaślepionego intelektu.
  • I cóż z tego, że człowiek może pochwalić się tym, iż posiada subtelne uczucia znacznie wyższego rzędu niż te, które obserwujemy u zwierząt, skoro to tylko bardziej komplikuje i utrudnia mu życie? Gdyby nasze podniety ograniczały się tylko do głodu, pragnienia, pożądania, moglibyśmy być niemal zupełnie wolni.
  • Dla umysłu ludzkiego nie ma nic bardziej bolesnego jak ten stan głuchego zastoju i bezsilnej pewności, który następuje po krytycznym momencie napięcia uczuć spowodowanego przez szereg szybko po sobie następujących wypadków i który odbiera duszy zarówno nadzieję, jak i obawę
Potwornie i strasznie pozdrawia,
M.

niedziela, 7 grudnia 2014

Sezon na Króliki, czyli Książka Numer Dwiadzieścia Jeden i Książka Numer Dwadzieścia Dwa


Tytuł: Alicja w Krainie Czarów
Autor: Lewis Carroll
Rok wydania: 1865
Liczba stron: 173

Tytuł: Po drugiej stronie lustra
Autor: Lewis Carroll
Rok wydania: 1871
Liczba stron: 192
Mój Mikołajkowy prezent taki fajny. Taki czerwony

Wczoraj były Mikołajki, więc sprezentowałam sobie... kolejne książki. I czekoladę, w końcu nie samym chlebem człowiek żyje. Spędziłam więc miły wieczór słuchając instrumentalnych wersji piosenek Disneya i czytając jedną z moich ukochanych książek - "Alicję w Krainie Czarów".
Niewiele jest książek, do których stworzono więcej ilustracji
niż do "Alicji...". To jedna z moich ulubionych.
link
Literatura dziecięca to taki zabawny gatunek, który nie do końca znaczy, to co powinien. Do literatury dziecięcej wrzucamy "Małego Księcia", którego potem hardo cytujemy przy pierwszej, trzeciej a czasem i czternastej WIELKIEJ MIŁOŚCI, obok niego stawiamy też brutalne baśnie Braci Grimm i równie wstrząsające, jakby im się bliżej przyjrzeć Małą Syrenkę i Dziewczynkę z Zapałkami. Po dłuższym rozważaniu "Piotruś Pan" też nie jest taką szalenie lekką i przyjemną opowiastką. Bo czy Zagubieni Chłopcy to naprawdę tylko dzieci, które nie chciały dorosnąć? A może tak naprawdę po prostu zmarły zanim wkroczyły w okres dojrzewania? I nie zapominajmy, że główny bohater jest egoistycznym, obcinającym dłonie sadystą. (Ale spoko, ja też wierzę we wróżki i tak dalej). Te przykłady i pewnie wiele innych, które nie przychodzą mi w tym momencie do mojej ignoranckiej łepetyny świadczą o tym, że tak naprawdę literatura dziecięca jest jak worek, do którego łatwo coś wrzucić, bo ma kolorową okładkę i protagonistę w okresie wczesnoszkolnym. Podobnie jest chyba z "Alicją w Krainie Czarów". Nie mówię, że nie jest to książka, którą należy chować przed naszym podjadającym ciastolinę potomstwem, wręcz przeciwnie, jeśli jakaś plaga egipska ześle na mnie M. wersję poprawioną, to mam hardy zamiar katować ją Lewisem Carrollem, aż będzie w stanie go recytować od przodu, od tyłu, co drugie słowo i omijając wyrazy kończące się na a. Ale jednocześnie mam też w planach  a) sama delektować się bez żadnego zażenowania zarówno tą powieścią jak i innymi jej pokroju i b) karmić wyżej wspomnianą M2.0 Vonnegutem, Murakamim czy Douglasem Adamsem od lat najmłodszych. Bo jeśli dzieci mogą oglądać śmierć w Królu Lwie, to równie dobrze można im przeczytać "Folwark Zwierzęcy", który jest przecież o zwierzątkach. 
Wszyscy wiemy, że im w tym przypadku im dziwniej tym lepiej.
("Psychodela, psychodeliczny styl")
link
Jednak jak to zwykle u mnie bywa zbytnio oddaliłam się od tematu jakim są dzisiejsze Książki Dnia, czyli obie powieści Carrolla dotyczące przygód Alicji. Trudno mi jednak pisać o czymś co jest znane niemalże każdemu. Nie da opisać się tego, co znają wszyscy i mieć rację. Z książkami powszechnie znanymi jak z kolorami- każdy widzi je inaczej. Mogę więc jedynie wspomnieć, czym dla mnie jest Alicja i jej przygody.
Po pierwsze jest ona źródłem ogromnej uciechy- monolog jaki dedykuje ona swoim stopom znam już praktycznie na pamięć. Nic tak mi nie poprawia humoru jak te typowo dziecięce rozkminy, które główna bohaterka prowadzi z samą sobą i wszystkimi wokoło. Nie ma się co oszukiwać "Alicja w Krainie Czarów" jest najzwyczajniej w świecie źródłem fantastycznej rozrywki. Szczególnie w zimowy wieczór, gdy żywego ducha nie ma w mieszkaniu (mojego niewidzialnego kota Pafnucego nie liczę).
czasami jest nawet mocno creepy.
link
Po drugie jest to obiekt mojego wieczystego uwielbienia. Lewis Carroll lubował się w tym, w czym i ja się bardzo lubuję (i nie, nie mam tu na myśli małych dziewczynek). Chodzi mi o gry słowne. Jasne, połowa z nich umarła śmiercią męczeńską w tłumaczeniu (które i tak jest bardzo zgrabne, po prostu niektóre żarty są nieprzetłumaczalne i już). Jednak nawet proces translacji nie był w stanie wyplenić dużej dawki humoru jaka płynie z profesjonalnej żonglerki słowami. Absurdy gramatyki, idiomów, homonimów i innych smaczków językowych błyszczą w powieści jak diamenty w piosence Rihanny.
Tutaj Alicja ma chyba anoreksję, ale spoko.
link

Po trzecie (lub też Tertio dla tych bardziej pretensjonalnych) "Alicja..." to kolejny przykład powieści idealnej. A przynajmniej idealnej dla mnie. Jest w niej tyle cudownej, zabawnej groteski, że śmiało mogłabym wyciąć połowę, obdarzyć nią hojnie książki mniej bogate w tej kwestii (na Pana patrzę Panie Żeromski) a nadal byłoby jej w bród (ciekawe skąd wziął się ten związek frazeologiczny w bród...). Prócz groteski mamy jeszcze sytuacje absurdalne, masę dość specyficznego humoru i konwersacje, które tak bardzo nie mają sensu, że chciałabym, aby wszyscy tak między sobą rozmawiali. Może nie byłoby mniej kłótni, ale przynajmniej miałabym radochę przysłuchując się im.
A tutaj powiew klasyki i mój ukochany
ilustrator dzieciństwa Arthur Rackham.

Muszę szczerze przyznać, że kompletnie nie wiem jak tę książkę "sprzedać". Wydaje mi się, że wszyscy ją uwielbiają. Kto może nie lubić książki, gdzie z dzieci wyrastają świnki, od jedzenia się maleje, a nie tyje, w krokieta gra się jeżami i flamingami, a koty potrafią się robić niewidzialne (to znaczy mój już potrafi, ale to chyba wyjątek na skali światowej)? Jeśli nawet to nie powaliło was na kolana, to odsyłam do rozdziału, gdzie Szalony Kapelusznik opowiada o Czasie i o tym, że wcześniej mógł go naginać jak mu się podobało, ale dobre czasy (no pun intended) się skończyły, bo Czas się na niego obraził i teraz stoi w miejscu zmuszając Kapelusznika i jego ziomków do permanentnego wtryniania podwieczorku (ja to bym nie narzekała, ale to chyba tylko ja). Autentycznie wydaje mi się, że na tej książce opierał się Einstein tworząc swoją teorię względności (true story).
Wątpię, żeby ta Alicja miała siedem lat, no ale...
inwencja twórcza i te sprawy.
link
Drugi tom przygód Alicji "Po drugiej stronie lustra" kieruje się jedyną słuszną zasadą sequeli, mianowicie BARDZIEJ i WIĘCEJ. Jest więc więcej absurdu i gier słownych, więcej szalonych wierszyków, bardziej pokręcone postaci, bardziej randomowe sytuacje i tak dalej. Jednak pomimo uwielbienia dla Twidlitu i Twilditam oraz kilku innych uroczych stworzeń (jest jednorożec. jest jednorożec) swoje serce oddałam pierwszej części, która jest mniej schematyczna i bardziej świeża. Co nie znaczy, że druga jest zła, gdzie tam, jest tysiąckroć lepsza niż większość książek jakie kazano mi czytać w podstawówce, gimnazjum a nawet liceum (Tak Panie Żeromski, ja znowu o Panu). A nawet jeśli sama książka byłaby słaba (a jak przypominam, nie jest) to przecież jest w niej "Jabberwocky", uważany przez wielu za najlepszy przykład wiersza absurdalnego (i chyba jedno z największych wyzwań tłumaczy, my Polacy doczekaliśmy się min. Dziaberlida, Dżabbersmoka, Żabrołaka, Dziwolęku, czy Dżabrokłapa). Polecam przeczytać sam wiersz w oryginalnej wersji językowej i wszystkie próby jego translacji, zabawa dla całej rodziny na długie, długie godziny.
wszyscy wiemy, że Alicja jadła grzybki,
a gąsienica coś paliła.
("psychodela, psychodeliczny styl")
link
Nie wiem, czy wypada mi tak zachwycać się "książką dla dzieci", pewnie nie. Tak samo jak nie wypada mi oglądać bajek Disneya, spać z pluszowym misiem i wierzyć w jednorożce. Ale jeśli mam być szczera to w kwestii wypadania raczej martwią mnie zęby i staw biodrowy niż wyżej wymienione.

A to akurat moja własna wariacja na temat, więc linku brak.
Kończę cytatami:
Z "Alicji w Krainie Czarów":
  • W tym właśnie sęk, że Czas nie znosi, aby go zabijano. Gdybyś była z nim w dobrych stosunkach zrobiłby dla Ciebie z twoim zegarem wszystko, co byś tylko chciała.
  •  Mój Boże, jakie wszystko jest dzisiaj dziwne. A wczoraj jeszcze żyło się zupełnie normalnie. Czy aby nocą nie zmieniono mnie w kogoś innego? Bo, prawdę mówiąc, czuję się jakoś inaczej. Ale jeśli nie jestem sobą, to w takim razie kim jestem
  • Widziałam już koty bez uśmiechu – pomyślała Alicja – ale uśmiech bez kota widzę po raz pierwszy w życiu. To doprawdy nadzwyczajne!
Z "Po drugiej stronie lustra":
  • Kiedy ja używam jakiegoś słowa - oświadczył dumnie Humpty Dumpty - znaczy ono dokładnie to, co ja mam na myśli. Ni mniej, ni więcej.
  •  Czy słyszysz śnieg na szybach, Kiciu? Jaki to miły i miękki dźwięk! Jak gdyby ktoś obcałowywał całe okna od zewnątrz. Ciekawa jestem, czy śnieg kocha drzewa i pola, jeżeli całuje je miękko białą kołderką i może mówi im: „Uśnijcie, najmilsze, śpijcie, póki nie powróci lato”.
Pozdrowienia z Krainy Czarów,
M.

czwartek, 4 grudnia 2014

Wpadki swatki, czyli Książka Numer Dwadzieścia

Autor: Jane Austen
Tytuł: Emma
Rok wydania: 1815
Liczba stron: 415


Wolałabym kogoś innego na okładce, ale spoko.
Książki Jane Austen i jej podobnych cenię sobie z dość osobliwego powodu. Dla mnie żyjącej w świecie snapchata, tindera i MTV, podróż w tamte czasy bardziej zahacza o fantastykę niż Opowieści z Narnii, Gra o Tron, Sandman i wszystkie książki Le Guin razem wzięte. Dużo łatwiej zrozumieć mi system rasowy Śródziemia niż zasady jakie panowały na salonach w Anglii początku XIX. wieku. Naprawdę wydaje mi się, że szybciej bym się dostosowała do pilotowania Sokoła Millennium niż do proszonych obiadków, szarad i dygania. Świat Jane Austen jest dla mnie zupełnie obcy i z tego powodu pociągający. Nie wstydzę się więc przyznać, że lubię te książki, a "Emma" dzisiejsza książka dnia, jest wśród nich moją absolutną faworytką.
Nigdy nie zrozumiem przemian mody.
Poprawka: nigdy nie zrozumiem mody.

Zanim jednak napiszę o książce, wspomnę o filmie na jej podstawie. Czyli będzie achronologicznie przy jednoczesnym zachowaniu chronologii, a przynajmniej mojej chronologii. A to dlatego, że dla mnie film był na dłuugo, dłuugo zanim w ogóle usłyszałam o książce. Nie chodzi mi jednak ani o ekranizację z boską Gwyneth ani nawet o serial BBC z jeszcze bardziej boskim Jonny'm Lee Millerem w roli Pana Knightley'a (jest on w tej roli tak boski, że najchętniej wytapetowała sobie jego zdjęciami z tego filmu wewnętrzną stronę powiek), ale o kultowe już Clueless (w Polsce znane pod tytułem: Słodkie Zmartwienia). Widziałam ten film mając sześć lat i chociaż nic nie zrozumiałam (byłam przekonana, że główna bohaterka i facet z którym się schodzi są rodzeństwem) totalnie się w nim zakochałam. Moja fascynacja trwa już prawie dwie dekady, dialogi znam już na pamięć i uważam że jest to Ojciec Chrzestny filmów dla nastolatek. To właśnie moja miłość do przygód trzpiotki Cher i jej paczki zawiodła mnie na ścieżkę powieści Austen. A chociaż z biegiem czasu moje romantyczne uniesienia lekko straciły na sile, nadal lubię od czasu do czasu poudawać, że wszystko się dobrze kończy i że skoro teraz jest źle to znaczy, że zaraz z księżyca spadnie stary, dobry przyjaciel rodziny i trzęsąc się ze skrywanych emocji wyzna nam dozgonną miłość.
Jak tu nie kochać filmu z TAKIMI cytatami?
(aluzję do tego filmu popełniłam dwa wpisy temu, stąd pomysł na dzisiejszy)

Skoro już zaczęłam od końca (druga zwrotka, bo zawsze chciałem zacząć od środka joł) czas przejść do początku. Emma to historia o uwaga!, Emmie- młodej dziewczyna, z bogatego domu, obdarzonej wszystkimi należnymi przymiotami czyniącymi z niej idealną partię. Emma oczywiście doskonale sobie zdaje sprawę jaka z niej laska, więc ogólnie przez połowę książki zadziera nosa, rozmyśla nad sobą samą i nad tym jak to wszyscy ją uwielbiają. Zresztą prawdę mówiąc, nie sposób jej nie lubić. Muszę przyznać, że trudno mi być obiektywną, gdyż pomimo braku jakichkolwiek przymiotów, które mogłyby mnie uczynić znośną choćby tylko  partię, to jednak trochę się z Emmą identyfikuję. A to dlatego, że obie nas łączy jedna potężna wada- wydaje nam się, że wiemy wszystko o wszystkich (to jeszcze nie ta wada) i dlatego mamy koszmarne ciągoty do SWATANIA (to właśnie ta wada). I zarówno moje plany połączenia wszystkich krewnych i znajomych w pary, jak i analogiczne pomysły Emmy kończą się zazwyczaj katastrofą.
Przyznaję, jestem płytka. Lubię książki, gdzie ładna osoba schodzi
schodzi się z równie ładną osobą i żyją długo i szczęśliwie.
link

Jeśli mam być szczera, to po wycięciu "kto z kim i dlaczego" z powieści zostanie kilka opisów przyrody, narzekań ojca Emmy na wszystko, z pogodą w szczególności oraz plątanina wypowiedzi Panny Bates, która zdecydowanie mówi częściej niż myśli (skąd ja to znam). Tym razem jednak mi to nie przeszkadza, chyba dlatego, że Jane Austen podobnie jak ja gardzi miłością głupią, wychwalając za to miłość rozsądną i mądrą (o tym pewnie wspomnę więcej, przy wpisie o innej książce). W "Emmie" nie ma więc miłości natychmiastowej, od pierwszego wejrzenia, od przywitania się, od "on lubi słoneczniki, ja lubię słoneczniki jesteśmy sobie pisani". Tutaj miłość oparta jest na porozumieniu charakterów, na zaufaniu i tematach do rozmowy, nie na szale uniesień. Za każdym razem, gdy ludzie usiłują brnąć na ślepo Jane szykuje im marny koniec. Aż wyobrażam sobie jej złowieszczy śmiech, gdy spisywała swoje szatańskie wersety przestrogi. Nie mówię, że książka jest na wskroś mądra i oświecona, mamy przecież do czynienia z powieścią z lat, kiedy podziały społeczne, były bardzo widoczne. Autorka nogami i rękami opiera się przed przyzwoleniem na mieszanie się klas, co mi osobie z XXI wieku wydaje się nie tylko śmieszne, ale i strasznie krzywdzące. Wiem jednak, że to były inne czasy, bez internetu, papieru toaletowego i równouprawnienia. Nie ma co się irytować przeszłością, skoro teraźniejszość dostarcza nam wystarczająco powodów do zgrzytania zębami.
Przepraszam, dzisiaj nie ma wyższej sztuki. Dzisiaj są fanarty i gify.
link

Osobny akapit poświęcę teraz Panu Knightley'owi. Będzie nieco ochów i achów, peanów i westchnień, ale chyba dacie radę. Otóż Pan Knightley jest ogólnie rzecz biorąc fantastyczny. Rozsądny, przenikliwy, spokojny, bogaty- typowy bohater powieści Jane Austen. Jest też sporo starszy od głównej bohaterki- Emma ma 20 lat, on 36. I chociaż moja współlokatorka P. mówi, że to obrzydliwe ja a)wiem, że wtedy inaczej się na to patrzyło b)taka sama różnica wieku jest między mną a Bradley'em Cooperem albo tym aktorem, który gra Willa w "Hannibalu", a dobrze wiem, że gdyby którykolwiek z nich choćby na mnie spojrzał... nieważne, nie o tym mam pisać. O czym to ja? Ach, o Jerzym Knightley'u. Ja go lubię. Nie boi się powiedzieć Emmie, że gada głupoty, co moim zdaniem jest cechą bardzo pożądaną. Nie próbuje sobie przestrzelić głowy, nie wypija z miłości wody kolońskiej, ba nawet nie biega po wrzosowiskach krzycząc jej imię. Tylko raz zapaliła mi się czerwona lampka pedoalertu (SPOILER) gdy przyznał, że chyba zakochał się w Emmie już wtedy, gdy miała 13 lat. Jednak to była jedna jedyna linijka, pod sam koniec książki, więc dla dobra siebie i potomnych przejechałam ją czarnym markerem i nadal mogę się wzdychać nad jego wyznaniami. (Wspominałam już, że w miniserialu BBC gra go JONNY LEE MILLER?!)
Jeżeli nie będzie już następnych wpisów,
to znaczy, że utopiłam się w jego oczach.
(albo umarłam ze wstydu, że właśnie to napisałam)
"Emma" jest doskonałym obrazem tamtych czasów, obrazem momentami prześmiewczym, momentami szczerym aż do bólu, momentami dla mnie całkowicie niezrozumiałym. I chociaż jaram się Panem Knightley'em jak Rzym za Nerona, to za nic w świecie nie zgodziłabym się na deal jak w Małgosia contra Małgosia (w sensie, że mnie zesyłają tam, a moja fajniejsza sobowtórka wbija tutaj). Niech sobie XIX wiek zachowa swoich idealnych "dżentelmenów" ja wolę moje komiksy z Deadpoolem, tanie linie lotnicze i pizzę na telefon.
Cher to mój patronus, serio
Tradycyjnie żegnam cytatami:
  • Skrytość to postawa bezpieczna, ale nie pociągająca. Nie sposób pokochać osoby skrytej.
  •  Nie mogę zrozumieć mężczyzny, który chce złożyć kobiecie dowód swych uczuć, wiedząc, że wolałaby go nie otrzymać
  •  Jedna połowa ludzi na świecie nie potrafi zrozumieć, dlaczego drugiej połowie coś sprawia przyjemność
  •  Życzliwość dla wszystkich, ale nie przyjaźń dla wszystkich, jest zaletą prawdziwego mężczyzny
  •  Optymiści, choć zawsze spodziewają się więcej dobra niż to, które ich spotyka, nie okupują zawiedzionych nadziei odpowiednio głęboką depresją. Zapominają wkrótce o niepowodzeniu i znów ufnie patrzą w przyszłość
Z wyrazami największego szacunku,
M.(ma)

wtorek, 2 grudnia 2014

To już minęło, ten klimat, ten luz, czyli Książka Numer Dziewiętnaście


Autor: Herbert George Wells
Tytuł: Wehikuł czasu
Rok wydania: 1895
Liczba stron: 110
Tym razem sama książka była podróżą w czasie.
Własność: Mama M. lat 15.
Kto by pomyślał, że moja rodzicielka czytała science-fiction.

Wracam do żywych. Ostatnio moje życie składało się z euforii z powodu nadchodzącego koncertu latynoskiego ciemnookiego boga podstarzałych nastolatek oraz z depresji z powodu końca koncertu latynoskiego ciemnookiego boga podstarzałych nastolatek. Jednak doszłam już do siebie, sprawdziłam, czy przypadkiem nie cisnęłam żadnego z moich staników na scenę i wróciłam do czytania. Tym razem padło na klasykę podróży w czasie. Muszę szczerze przyznać, że lubię ten motyw- "Powrót do Przyszłości", "Żona Podróżnika w czasie,"O północy w Paryżu" nawet "Kate i Leopold" (Hugh Jackman na koniu. Hugh Jackman na koniu!) i wreszcie mój ukochany Doctor Who, świadczą, że naprawdę łasa jestem na przemierzanie czasu i przestrzeni w poszukiwaniu przygód, miłości, prawdy, a przede wszystkim kłopotów. Bo chociaż przyszłość i podróże to rzecz niepewna,  jedna rzecz pozostaje niezmienna: człowiek+podróże w czasie=kłopoty. Chociaż słowo kłopoty w odniesieniu do akcji "Wehikułu czasu" jest lekkim niedopowiedzeniem.
Wizja przyszłości, którą uświadczamy w tej powieści nie roi się
od latających statków, kosmitów i mieczy świetlnych.
Ale i tak jest spoko.
link
Fabuła książki nie jest skomplikowana, co więcej, tak mocno wtarła się w powszechną świadomość, że chyba nawet nie muszę krzyczeć spoilers, spoilers everywhere! przytaczając ją. Otóż mamy głównego bohatera, nazywanego przez narratora jakże elokwentnie Podróżnikiem w Czasie. Ogólnie uprzejmy narrator oszczędza nam zapamiętywania skomplikowanych angielskich imion i nazywa bohaterów ich profesjami, jest więc Lekarz, Psycholog, Dziennikarz itp.  Mi się to nawet podoba- po co komplikować sobie życie?
Tak więc nasz Podróżnik w Czasie, jak możemy się już domyślać, podróżuje w czasie. Jakimś cudownym sposobem buduje wehikuł czasu, który pozwala mu poruszać się w czwartym wymiarze. Tutaj muszę zaznaczyć, iż autor wyjaśniając zasady podróży w przyszłość, zanurzył się tak głęboko w geometrię nieeuklidesową, że zostawił mnie nieco w tyle i musiałam wziąć głębszy oddech, aby dogonić i jego i fabułę. Dodam tylko, że pomimo swojego ograniczenia umysłowego i wykształcenia stricte humanistycznego, trochę w temacie siedzę, więc to nie tak, że byłam totalnie zielona. Na moje (i pewnie nie tylko moje) szczęście fabuła jednak szybko z teorii przechodzi w praktykę i główny bohater rusza w podróż. Jedno mu trzeba przyznać- jak już coś robi, to idzie na całość. Pan Podróżnik nie przenosi się 10, 100, 1000 czy nawet 100000 lat w przyszłość. Gdzie tam, takie podróże są dla mięczaków i ludzi o słabym sercu. Główny bohater przeskakuje sobie, aż do roku 802 701. No bo, kto bogatemu zabroni prawda?
Przysięgam, że jeśli tak ma wyglądać przyszłość,
to nawet się cieszę, że umrę jako stara panna i nie będę miała dzieci.
link
Nie chcę wam jakoś bardzo opisywać co się działo dalej, bo ci, którzy wiedzą to no... wiedzą, a reszcie nie chcę psuć zabawy. Powiem tylko tak- na Ziemi jakimś cudem ostały się istoty chociaż trochę przypominające homo sapiens. Takie tam Humanoidy. Nie pytajcie się mnie jakim cudem. Nie mam pojęcia. W mojej wizji przyszłości Ziemią rządzą karaluchy, chodzące konsole do gier i jednorożce, ale nie ja pisałam tę książkę.
Na początku wszystko zapowiada się pięknie- spotykamy wesołe, słodkie i urocze istotki zwane Elojami, które zajmują się głównie zrywaniem kwiatków, chichotaniem i pałaszowaniem owoców. Ogólnie Podróżnik dochodzi do wniosku, że są oni szczytem ewolucji- tak dobrze się ustawili życiowo, że w sumie nie muszą robić nic więcej. (spoiler: GUZIK PRAWDA).  Później jednak wszystko idzie się chędożyć. A to dlatego, że ktoś podiwanił naszemu Podróżnikowi jego cud maszynę (swoją drogą jak głupim trzeba być, żeby zostawić ją na środku pola bez żadnego nadzoru? Serio, on się aż prosił, żeby mu ją ktoś buchnął). Na tym jednak problemy naszego nieustraszonego pogromcy czasu i przestrzeni się nie kończą- nocą niczym bohater grafik Goyi orientuje się, że gdy rozum śpi budzą się demony. Demony, które mająludzką twarz (a przynajmniej w miarę ludzką). Nazywane Morlokami są chyba kuzynami Golluma, i jak możemy się domyślać nie zajmują się zbieraniem kwiatków i pałaszowaniem owoców. Oj bardzo się tym nie zajmują...  (Innymi słowy pomimo podobnego miejsca zamieszkania i sposobu przemieszczania się z Gumisiami łączy je tyle co yorka z żarłaczem białym).
Dokładnie tak to sobie wyobrażałam, chyba już rozumiecie
potrzebę przeniesienia się pod łóżko.
link
W tym miejscu muszę chyba przyznać, że książka mnie pozytywnie zaskoczyła. Wiedziałam z czym mam do czynienia, kiedy się za nią zabierałam. Wiedziałam jak się zaczyna i jak się kończy. Jednak jakimś cudem złapałam się na tym, że przechodziły mnie ciarki. Mnie, której nie przeraża Edgar Allan Poe, Stephen King czy Lovecraft. Z jakiegoś niewytłumaczalnego powodu to delikatne przejście od sielanki w horror, od utopii w dystopię autentycznie sprawiło, że miałam ochotę schować się pod łóżko i udawać że nie istnieję (powstrzymała mnie jedynie ilość kurzu jaką pod nim znalazłam). Wstrzymywałam oddech aż do ostatniego rozdziału i gdyby książka była choć trochę dłuższa to pewnie skończyłabym fioletowa jak Violet z Charlie'go i Fabryki Czekolady, a oompa loompy śpiewałyby pouczającą piosenkę nad moim martwym ciałem.
Nie mam pojęcia, jak ten grat w ogóle był w stanie przetrwać podróż
choćby o jeden dzień w przyszłość,
nie mówiąc już o setkach tysięcy lat,
ale skoro budka policyjna i stary samochód też dają radę,
to chyba nie mam prawa komentować.
link

Ogólnie nie jest to książka, która zwala z nóg. Raczej nie wrzucę jej do setki najlepszych książek mojego życia. Jednak biorąc pod uwagę to, kiedy została napisana i jaki wpływ wywarła na późniejszy rozwój gatunku nie boję się nazwać jej arcydziełem. Są przecież arcydzieła takie jak baletnice Degasa, które uwielbiamy i takie arcydzieła jak Zaślubiny Marii z Józefem Rafaela, które tylko doceniamy. I nie ma w tym nic złego. Przynajmniej według mnie. Ale ja pewnie jak zwykle się mylę.
Nie byłabym sobą, gdybym w tym momencie nie przypomniała,
o tym odcinku TBBT.
Polecam.
Czas cytatów:
  • Licho zrodzone ze ślepego strachu i gniewu z trudnością daje się okiełzna
  • Siła może być tylko dziedzictwem potrzeby; bezpieczeństwo daje w nagrodę niemoc.
  • Trudy i wolność: oto warunki, pośród których człowiek czynny, silny i rozważny ostaje się, a słabszy ginie, i które wynagradzają współdziałanie ludzi zdolnych, wynagradzają opanowanie, stanowczość i cierpliwość. 
  • My, ludzie, ostrzymy się na kamieniu szlifierskim bólu i konieczności
  • We wznoszeniu się cywilizacji widział tylko rosnącą górę głupstw i błędów, która musi kiedyś runąć miażdżąc tych, co ją wznosili.
Żegnam,
zagubiona w czasie (i przestrzeni),
M.

wtorek, 28 października 2014

Strach się bać, czyli dwie książki w jeden dzień

Dzisiaj odhaczamy dwie pozycje z listy:

Autor: Edgar Allan Poe
Tytuł: Studnia i Wahadło
Rok wydania:1843
Liczba stron: 18

Autor: Edgar Allan Poe
Tytuł: Zagłada domu Usherów
Rok wydania: 1839
Liczba stron: 20


Moja kopia opowiadań Edgara. Chyba nie są takie śmiertelne,
bo jeszcze żyję *badum-tss*
Wpis niejako podwójny nie dlatego, że zainspirował mnie wczorajszy dualizm, ale dlatego, że obie "książki" są krótsze od instrukcji obsługi odkurzacza.

Jak widać wszystkie ilustracje dzisiaj będą kolorowe i pełne jednorożców.
Autor: Harry Clarke

Edgar Allan Poe to postać, którą kojarzą wszyscy, postać tak znana, że już dawno przestała być indywidualną jednostką, a stała się tworem popkultury. Przerabiany na postać fikcyjną w powieściach, umieszczany w internetowych komiksach, przemieniany w strój na Halloween, Edgar Allan Poe stał się synonimiczny z nastrojem grozy. Każdy wie, że gotyk, groza i groteska= Poe. Mając to na uwadze, a także zainspirowana zbliżającym się Halloween postanowiłam sięgnąć po kupiony kilka miesięcy temu zbiór opowiadań autora i przebrnąć przez pozycje z listy. Nastawiona byłam na kilkadziesiąt minut strachu. Zapomniałam jednak, że do strachliwych nie należę.

Tu widzimy jak główny bohater cziluje sobie w otoczeniu wesołych myszek.

Iście gryfońska odwaga jest w przypadku odbioru dzieł dzisiejszego autora (a także w przypadku oglądania wszystkich możliwych slasherów) jednak wadą. Chciałam się bać. Marzyłam o gęsiej skórce i nerwowym spoglądaniu w stronę okna (raz nawet spojrzałam, domaga się porządnego umycia). Oczekiwałam, że będę się bała zmrużyć oko. Nic z tego. I to nie dlatego, że nowele mają w sobie jakiś defekt, że nie są wystarczająco klimatyczne. Nie- tym razem problem leży we mnie.
Zazwyczaj jak książka nam się nie podoba winimy autora odżegnując go od czci, wiary i talentu. Przypinamy mu łatkę grafomana i żartujemy sobie z niego w sytuacjach towarzyskich. Tym razem jednak autorowi nie można nic zarzucić. Obie nowele są doskonale skonstruowane, obie budują napięcie w perfekcyjny sposób, opisy (chociaż moim zdaniem za długie) są obrazotwórcze, mięsiste i klimatyczne. Naprawdę chciałam żeby mi się podobało. Nic z tego.

Już nawet nie wiem jak to podpisać. Serio.

Zacznijmy od "Studni i Wahadła"- nazwana w serialu "Castle" pierwowzorem "Piły" jest zgrabnie napisaną opowieścią o skazańcu. Skazańcu, którego spotkała nietypowa, delikatnie rzecz biorąc kara. Nie chcę zdradzać zbyt wiele, ale główną rolę odgrywa w niej wahadło ostrzejsze od gilotyny (i chyba zdradziłam zbyt wiele). Z opowiadania sączy się atmosfera strachu, przerażenia i paniki jaką odczuwa główny bohater, który jest też narratorem całej historii. Ciemność jaka towarzyszy mu na każdym kroku potęguje poczucie desperacji i beznadziejności. Ogólnie określę to tak: "Ciemno wszędzie, głucho wszędzie, co to będzie, co to będzie".

Tu artysta nawet umieścił na ilustracji śmierć.
Jakby gigantyczne ostrze nie było wystarczająco sugestywne.

"Zagłada domu Usherów" to zupełnie inna bajka. Tutaj spotykamy narratora, który wyjeżdża do swojego przyjaciela, ostatniego ze starożytnego i szlachetnego rodu Blacków Usherów. Roderyk Usher i jego siostra, oboje wydają się być zdrowo porąbani trawieni tajemniczymi chorobami. Szczególnie Roderyk, który ma trupiobladą twarz, szklane oczy, problemy z porozumiewaniem się i wszystkie objawy lękowe jakie można znaleźć w DSM IV. Sam dom również wydaje się cierpieć na jakieś zaburzenia psychiczne. A potem jest już tylko gorzej (nie będę spoilerować!).

Znowu Harry Clarke. Ilustracja przedstawia prawdopodobnie powrót z sobotniej imprezy.
Prawdopodobnie.

Chyba wiem jaki jest mój główny problem z obiema nowelami- mam nieodparte wrażenie, że Poe próbuje mnie przerazić na siłę. Każda linijka krzyczy BÓJ SIĘ! BÓJ SIĘ! Próbuje zdzielić mnie grozą po głowie jak dres baseballem. A ja nie odpowiadam dobrze na przymus. Mnie raczej marchewką niż kijem (nawet baseballowym)


Jeśli kiedyś napotkacie taką ścieżkę, to: "Ludwiku Dorn… i Sabo, nie idźcie tą drogą. Nie idźcie tą drogą! "
link

Edgar Allan Poe i jego twórczość są jak dobre wino, wszyscy piją, mało kto lubi, ale każdy chciałby być koneserem. Nawet ja. Szczególnie ja. Szkiełko i oko mówią mi, że jest do dobra proza. Znakomita nawet. Ale moje czucie i wiara... cóż powiedzmy po prostu, że jestem niewierna, niewierząca i brak mi (wy)czucia. Ale ogólnie twórczość tego Pana polecam, bo wiem, że nie wszyscy są tak wyprani z uczuć jak ja.

Tutaj artysta zaryzykował dodanie koloru. Oczywiście jest to czerwony.
Jak wiele rzeczy... na przykład powiedzmy krew. link


Dzisiaj cytatów brak, bo... nic nie podkreśliłam.  Nie będę szukać na siłę.

Poe zobaczenia,
M.